Onderzoek

In dit project is er kwalitatief onderzoek gedaan naar het pensioensysteem van culturele en creatieve zzp’ers en het pensioenaanbod voor culturele en creatieve zzp’ers door met pensioenexperts te spreken en door deskresearch te doen. Daarnaast is er een onderzoeksinterventie ontwikkeld om met culturele en creatieve zzp’ers in gesprek te gaan over hun barrières en drijfveren rondom pensioen. Met deze interventie zijn vijf evenementen en broedplekken bezocht om in totaal meer dan 60 culturele en creatieve zzp’ers te spreken uit heel Nederland.

Uit het kwalitatieve onderzoek is gebleken dat er vier verschillende wereldbeelden zijn over het pensioen van culturele en creatieve zzp’ers. Deze wereldbeelden zijn gekwantificeerd met een kwantitatief onderzoek bij 320 culturele en creatieve zzp’ers.

Een impressie van de gesprekken met culturele en creatieve zzp’ers over hun barrières en drijfveren rondom pensioen.

Wereldbeelden

Uit ons onderzoek blijkt dat er diverse bewegingen zijn rondom het toekomstige financiële welzijn van de creatieve en culturele zzp’ers. Aan de ene kant blijkt het gedrag t.o.v. het toekomstige financiële welzijn een grote invloed te hebben, en aan de andere kant de gevoelsmatige verantwoordelijkheid. Deze hebben zijn gevisualiseerd in een framework.

Gedrag t.o.v. het toekomstige financiële welzijn: Alle creatieve en culturele zzp’ers zijn bezig met hun financiële zelfredzaamheid. Maar hoe ze zorg dragen voor hun toekomstige financiële welzijn verschilt. Aan de bovenkant in het framework bevinden we ons in een rijk waarin men proactief bezig is met het financiële welzijn van de toekomst. En aan de onderkant zijn creatieve en culturele zzp’ers reactief bezig met hun financiële welzijn van de toekomst. 

Gevoelsmatige verantwoordelijkheid: Alle creatieve en culturele zzp’ers zijn bezig met hun financiële zelfredzaamheid. Maar bij wie zij de verantwoordelijkheid willen leggen verschilt. Aan de linkerkant in het framework bevinden we ons in een rijk waarin men graag collectieve zorg draagt voor het financiële welzijn voor de toekomst. En aan de rechterkant dragen creatieve en culturele zzp’ers graag zelfstandig zorg voor hun financiële welzijn van de toekomst. 

Het Belang-rijk

Zzp’ers worden ondersteund en ondersteunen elkaar in kennis en bij de ontwikkeling van praktische ondernemersvaardigheden die bijdragen aan een gezonde financiële toekomst. Zij bereiden zich samen voor op een stabiele financiële toekomst.

Samen staan zij sterker, dus de oplossing voor hun financiële welzijn zoeken zij het liefst bij het collectief. Zij zijn creatieve en passievolle doorzetters. Zij willen graag gezamenlijk de complexiteit van ondernemen volledig meekrijgen. Zij zien zichzelf als creatieve ondernemers en leren graag van het collectief. Maar hun vakmanschap blijft de focus. Zo kunnen zij hun eenmanszaak onderhouden en blijft het leuk.

Het Initiatief-rijk

Zzp’ers worden ondersteund in hun zoektocht naar een zelfstandige financiële toekomst, die aansluit op hun persoonlijke normen en waarden. Bereik de zzp’ers met inzichten over de mogelijkheden die bij hen aansluiten.

Vrijheid is belangrijk voor deze zzp’ers. Niet alleen inhoudelijke creatieve vrijheid, maar ook vrijheid in leven. Zij nemen graag het heft in eigen handen wanneer het over hun financiële toekomst gaat, zodat deze past bij persoonlijke normen en waarden. Zij zijn volledig in controle en altijd opzoek naar nieuwe manieren of middelen van ondernemen. Zij zijn daarom altijd bezig met de financiële toekomst. Zo houden zij controle op hun onderneming en hun leven.

Het Zorg-rijk

Zzp’ers worden ontlast in de voorbereiding op een stabiele financiële toekomst door standaard diensten en regelingen. Zorg dat het voor zzp’ers goed geregeld is.

Culturele en creatieve zzp’ers voelen niet de behoefte of tijd om zelf met diens financiële toekomst bezig te zijn. Hun talenten liggen op een ander vlak. Zij geven het regelen van hun financiële toekomst graag uit handen. Zij laten zich graag ontzorgen door een vanzelfsprekend systeem, zodat zij geen (juiste of verkeerde) keuzes hoeven te maken. Het liefst gaat het allemaal zo makkelijk en automatisch mogelijk, zodat zij zich kunnen richten op wat er vandaag op hun takenlijst staat.

Het Vinding-rijk

Zzp’ers worden zich bewust van hun financiële toekomst naar aanleiding van veranderende behoeftes en (onverwachte) levensgebeurtenissen.

Plezier en maatschappelijk toegevoegde waarde in hun werk staat voorop. Geld zien zij als een middel om hun doel te bereiken en niet als doel op zich. Zij denken niet na over hun pensioen, omdat zij zich identificeren met hun werk. Levensplezier is dus leidend. Wanneer zich een nieuwe behoefte voordoet of er een levensgebeurtenis plaatsvindt, is dat een aanleiding om te kijken naar de financiële situatie. Zij blijven (gedeeltelijk) werken tot in de kist.

Kleinste pensioen

Uit het kwantitatieve onderzoek van Motivaction is gebleken dat culturele en creatieve zzp’ers in het Zorg-rijk en het Vinding-rijk geen tot minimaal pensioen opbouwen.

Grootste groep

Uit het kwantitatieve onderzoek is gebleken dat de meeste culturele en creatieve zzp’ers zich bevinden in het Initiatief-rijk. Dit is ook de groep met de meeste groeipotentie omdat een groot deel van de zzp’ers uit de andere rijken ook het liefste in dit rijk zouden willen zitten.